Finland

In Finland wordt informatie, begeleiding en advies aangeboden door verschillende aanbieders: Naast publieke diensten bieden ook private diensten aanbieders begeleiding aan.

Begeleiding binnen het onderwijs
Leerlingen en studenten hebben een wettelijk recht op begeleiding. De begeleiding bestaat uit individuele, groeps- en klassikale sessies, vaak gericht op het kennismaken en vertrouwd raken met het beroepsleven. Afhankelijk van het onderwijsniveau wordt begeleiding verzorgd door onder andere mentoren, docenten, studiebegeleiders, loopbaancoaches en andere gespecialiseerde medewerkers.

Sinds de verlenging van de leerplicht, waarbij de minimumleeftijd voor schoolvertalers is verhoogd naar 18 jaar, is het belang van loopbaanbelgeleiding verder toegenomen. Aanbieders van onderwijs en de gemeente van de leerling zijn verantwoordelijk voor het bieden van begeleiding en het handhaven van de leerplicht. Om het onderwijs en de arbeidsmarkt nog nadrukkelijker met elkaar te verbinden is er in Finland een scholingsvoucher waarmee inwoners na het afstuderen recht hebben op 60 uur aan bijscholing.

Begeleiding aan jongeren
De jongerensector biedt ook loopbaanbegeleiding voor jongeren.Het doel is om gespecialiseerde informatie, begeleiding en advies te geven over verschillende onderwerpen en situaties in het leven van jongeren. Onderwerpen die aan bod komen zijn onder andere zelfstandigheid en het welzijn van jongeren. De diensten zijn in de eerste plaats dus gericht op de ondersteuningsbehoeften van de jongeren zelf, maar ook ouders en verzorgers worden begeleid. De ondersteuning wordt verleend door gemeenten en verschillende organisaties. Jongereninformatiecentra of -punten (lokaal en regionaal) maken tegenwoordig meer en meer deel uit van de One-stop Guidancecentra (Ohjaamo (https://ohjaamot.fi/en/etusivu) die zich richten op het begeleiden van jongeren met werk- en studiekwesties. Gemeenten maken steeds meer gebruik van sociale media tools en platforms om tegemoet te komen aan de informatie- en begeleidingsbehoeften van jongeren.

Begeleiding aan volwassenen
De openbare diensten voor arbeidsvoorziening worden aangeboden door psychologen gespecialiseerd in loopbaanbegeleiding en andere experts. Deze diensten worden vooral aangeboden aan werklozen en werkende jongeren en volwassen die geen onderwijs of opleiding volgen. Het doel is om de toegang tot en integratie op de arbeidsmarkt te ondersteunen. Zij bieden trainingen, werk ‘try-outs’, re-integratie, taalprogramma’s voor migranten aan en nog veel meer.

Zie hier voor meer informatie over levenslange loopbaanbegeleiding in Finland.

Arbeidsmarktinformatie

Het Finse ministerie van Onderwijs en Cultuur en het nationaal agentschap voor onderwijs (Opetushallitus) onderhouden de nationale database voor onderwijs en training in Finland. Deze data is geïntegreerd in Studyinfo. Dit is de officiële website met alle informatie over studieprogramma’s die tot een diploma leiden in Finland. Deze website kan gebruikt worden om verschillende studieopties te vinden en je online aan te melden.

Het nationaal agentschap voor onderwijs (Opetushallitus) onderhoudt ook het web portaal Study in Finland (SIF) voor informatie, hulpmiddelen en tools iedereen die geïnteresseerd zijn om in Finland te studeren. Het is vooral bedoeld voor mensen buiten Finland die niet bekend zijn met die studieopties, hoger onderwijsinstellingen en het aanmeldingsproces. Een van de belangrijkste functies van het portaal is het promoten van Engelstalige bachelor- en masteropleidingen in Finland.

Maailmalle.net is een website gericht op Finse jongeren die zoeken naar kansen voor internationale mobiliteit, zoals uitwisselingen, opleidingen en vrijwilligerswerk.  Het wordt onderhouden door het nationaal agentschap voor onderwijs (Opetushallitus) en is beschikbaar in het Fins en Zweeds.

Töissä.fi biedt informatie over het werkende leven van alumni van universiteiten en hogescholen in Finland. De website is gemaakt door hoger onderwijsinstellingen. Studenten en alumni kunnen onderzoeken wat voor kansen er mogelijk zijn op de arbeidsmarkt op basis van hun diploma.

Foreammatti.fi geeft arbeidsmarktvoorspellingen weer. Het biedt informatie over huidige openstaande vacatures, gemiddelde salarissen in bepaalde beroepen en competenties die gewaardeerd worden door werkgevers in vacatures. Het is bedoeld voor werkzoekenden en mensen die van carrière willen switchen, maar ook voor iedereen die geïnteresseerd is in arbeidsmarktinformatie. Voor professioneel gebruik biedt de betaalde versie meer algemene informatiepakketten.

Beleid & Organisatie

Er is een sterke juridische basis voor loopbaanbegeleiding en advies, zowel binnen onderwijs als arbeidsbureaus.

Finland werkt al langere tijd aan een samenhangend en holistisch systeem voor een leven lang loopbaanbegeleiding. Dit gebeurt in nauwe samenwerking tussen het Finse ministerie van Onderwijs en Cultuur en het Ministerie van Economische Zaken en Werkgelegenheid. Sinds 2020 hebben ze het Nationale Forum voor Levenslange Loopbaanbegeleiding en zijn werkgroep aangesteld. Dit Forum heeft de nationale strategie voor levenslange begeleiding voor de jaren 2020-23 opgesteld. De nationale en sectoroverstijgende beleidsontwikkeling wordt aangevuld door 15 regionale werkgroepen. 

De strategie is gekoppeld aan de prioriteiten van de huidige overheidsprogramma’s op het gebied van onderwijs, jeugd, werkgelegenheid en sociaal beleid, waarin levenslange loopbaanbegeleiding belangrijk is. De strategie is verbonden met de prioriteiten van de regeringstermijn 2020–2023, maar de langetermijn doelen reiken verder; daarom is de uitvoering van de strategie verlengd tot 2028. Volgens de strategische doelen moet begeleiding evidence-based, toegankelijk en klantgericht, gelijkwaardig en duurzaam, digitaal, van hoge kwaliteit, sector overstijgend en gecoördineerd zijn. Het Forum actualiseert en monitort de uitvoering regelmatig, die wordt ondersteund door meerdere nationale ontwikkelprojecten.

Na de introductie van de strategie in maart 2021 bespraken de medevoorzitters van het Finse Nationale Forum voor Levenslange Loopbaanbegeleiding in deze video de onderliggende principes en prioriteiten van de strategie.

Financiering

In algemeen en hoger secundair onderwijs zit subsidiëring voor loopbaandiensten in bij het totale budget voor onderwijs. De gemeentes doen een extra bijdrage boven op de nationale subsidiëring.

Loopbaanondersteuning binnen de scholen en arbeidsbureaus financiert men vanuit de overheid. Voor sommige speciale diensten van arbeidsbureaus wordt een vergoeding gevraagd aan de particuliere ondernemingen die er gebruik van maken.

Kwaliteit

The Good Guidance Criteria (Hyvän ohjauksen kriteerit) zijn een aanbeveling gemaakt om de kwaliteit van begeleiding in het basisonderwijs, algemeen hoger secundair onderwijs en beroepsonderwijs te ontwikkelen en te waarborgen. Het doel van de nationale criteria is om gelijke en toegankelijke loopbaanbegeleiding te garanderen voor kinderen en jongeren, ongeacht waar ze wonen en wat hun omstandigheden zijn. De criteria zijn in de eerste plaats bedoeld als een dagelijkse tool voor loopbaanbegeleiders en docenten om zo goede loopbaanbegeleiding te garanderen op alle onderwijsniveaus.

Omtrent ethische richtlijnen is er voor de loopbaanprofessionals op een onderwijsinstelling een pedagogische vereniging, de Finse Vereniging van loopbaanadviseurs (SOPO). SOPO publiceerde in 2009 ethische richtlijnen voor correct professioneel gedrag van begeleidingsadviseurs. Deze richtlijnen zijn in 2021 geüpdatet. Voor de psychologen op de arbeidsbureaus is er de Finse Psychologie Vereniging (Psykologilitto) met hun eigen ethische richtlijnen.

Instrumenten & Tools

ePerusheets is een online platform voor het faciliteren van digitale ontwikkeling en publicatie van kwalificaties en curricula op lokaal niveau. Het biedt tools aan om duidelijk te maken welke leerpaden er beschikbaar zijn om kwalificaties te behalen.

Zie ‘Arbeidsmarktinformatie’ voor verschillende platforms met onderwijs- en arbeidsmarktinformatie.

De universiteiten en hogescholen doen continu academisch en toegepast onderzoek om nieuwe fenomenen en thema’s op het gebied van levenslange ontwikkeling in Finland aan te pakken. Veel van deze actoren werken samen met universiteiten en onderzoeksinstituten in andere landen in internationale onderzoeks- en ontwikkelingsprojecten.

Onderzoeksonderwerpen variëren van studies naar individuele ervaringen, levensloop en onderwijstrajecten tot gedetailleerde analyses van interactie en maatschappelijke structuren en hun verandering in loopbaanbegeleiding in de praktijk. Ook digitalisering en de groene transitie krijgen steeds meer aandacht in het onderzoek.

De onderzoeksgroep Lifelong Guidance aan de Universiteit van Jyväskylä doet onderzoek naar levenslange loopbaanbegeleiding in de praktijk en beleid. Onderwerpen zijn onder andere (1) beschikbaarheid van loopbaanbegeleiding en mate waarin loopbaanbegeleiding toereikend is in het algemeen hoger secundair onderwijs en secundair beroepsonderwijs en (2) Career Management Skills (CMS) en CMS raamwerk. Ook focust hun op ICT en duurzaamheid in loopbaanbegeleiding. Ze werken samen met het Nationale Forum voor Levenslange Loopbaanbegeleiding.

Professionalisering

Finland heeft een sterk geprofessionaliseerd systeem van loopbaanbegeleiding dat is gecertificeerd volgens internationale normen. De kwalificaties van de begeleiders in het algemeen en middelbaar onderwijs en van de loopbaanpsychologen zijn wettelijk vastgelegd. De kwalificatie-eisen voor begeleiders in het hoger onderwijs zijn niet wettelijk vastgelegd.

Allereerst moeten alle loopbaanbegeleiders in het initieel onderwijs, algemeen voortgezet onderwijs, en het beroepsonderwijs in het bezit zijn van een kwalificatie als docent. Daarnaast moeten ze in het bezit zijn van een certificaat waaruit blijkt dat zij een gespecialiseerde opleiding in begeleiding en advies (60 ECTS) of een master in begeleiding (300 ECTS) hebben gevolgd met een pedagogisch training equivalent (60 ECTS).

Bij de publieke arbeidsbureaus is het een vereiste dat loopbaanprofessionals een masterdiploma hebben in psychologie. Veel psychologen die loopbaanbegeleiding bieden volgen ook een postdoctorale opleiding in arbeids- en organisatiepsychologie. De kwalificatie-eisen voor andere professionals die zich bezighouden met loopbaanbegeleiding bij openbare arbeidsbemiddelingsdiensten zijn niet wettelijk voorgeschreven. Toch hebben bijna al deze professionals een beroepskwalificatie of een universitair diploma. het Ministerie van Economische Zaken en Werkgelegenheid organiseert bijscholing voor al het personeel van arbeidsbemiddelingsdiensten. 

Technologie

Loopbaanbegeleiding in Finland gebruikt steeds meer online-diensten. Dit is naar aanleiding van de nationale strategische doelen om loopbaanbegeleiding meer toegankelijk te maken voor alle doelgroepen. Door middel van online-diensten hebben ze immers toegang tot loopbaanbegeleiding op de tijd, plaats en manier die voor de gebruiker het best uitkomt. Zie ‘Arbeidsmarktinformatie’ voor verschillende platforms met onderwijs- en arbeidsmarktinformatie. De platforms zijn voornamelijk beschikbaar in het Fins en Zweeds en soms ook in het Engels.

Toegankelijkheid

Er zijn zeventig One-Stop Shop Guidance centra (Ohjaamo) in Finland die jongeren onder dertig jaar gratis laagdrempelig informatie en loopbaanbegeleiding bieden. Ze bieden hulp bij verschillende zaken die met je eigen leven te maken hebben, zoals studeren, werk vinden, huisvesting en welzijn. Een One-Stop Guidance centrum zorgt bijvoorbeeld niet direct voor een appartement of sociale bijstand, maar je krijgt wel veel informatie en ondersteuning bij het aanvragen hiervan. De diensten zijn afgestemd op de behoeften van de cliënten en het doel is om de jongere bij te staan en te ondersteunen totdat er een meer duurzame of permanente oplossing is gevonden. De diensten die worden aangeboden door de One-Stop Guidance centra en de professionals die in de centra werken, verschillen enigszins per plaats.